15.9 C
Hakha
Thursday, September 23, 2021
- Advertisement -

Ṭial Tharmi

Australia Chinmi chungin palik officer kan ngeih hmasa bikmi Sang Bawi hmurka

Sang Bawi (hmanthlak) hi Australia ram ah Chinmi chungin palik officer a kan ṭuanpiak kho hmasa bikmi asi. Queensland state khualipi Brisbane ah Police Liaison Officer a ṭuan.

Sang Bawi nih, “Ka min fak cu Tial Hlun Sang asi. Ka rianṭuan hawi nih cun Tial tiin an ka auh. Chin ka hawile nih cun Sang Bawi tiin an ka auh,” tiah a chim.

Brisbane khua ahhin kum 2011 September thla ah Malaysia in ralzaam dirhmun kan chungkhar ningin kan phan. Kum 10 kan um cang. Ka chuahkehnak cu Chin state, Thantlang peng, Bungkhua asi.

Palik ka ṭuan hlan ahhin ka ṭuanmi tam pah ngai. Phakka cun holh zong ka thiam lo caah sianginn hna ka kai. Ralzaam bawmtu bu ah zaanghleicawi rian ka ṭuan zong a tam ngai. Mah hnu cun recruitment agency ah assistant manager rian kum 3 deng ka ṭuan.

“Mah hnu ah atu palik officer ka ṭuan hi si. Ka ṭuannak thla 1 fai lawng asi rih.

Palik rianṭuan ka duhnak aruang cu Kawlram zongah palik cu kan ṭih hna. An kan tuahto ning cu chim hau lo si ko i mu. Malaysia zongah kan ṭih hna. Australia kan phak hnu zongah kan ṭih hna. Keimah zong ka si ko. Palik ṭih lawng hmanh si lo, ka hmuh fatin ka hrial hna.

“Nain caan sau nawn ka um hnu ah palik kong ka hlathlai i kan sang le khua mipi caah an rianṭuan ning ka lungfiang. An rian nganbik cu mipi himter asi ti ka hngalh hnu in kanmah Chinmi zong mah kong hi theihter ka duh hna. Myanmar lawng kan si lo. Hika ah ralzaam in a phanmi paoh nih palik an ṭih hna. Chungkhar ah si seh, khua le pengtlang ah buainak um tikah palik ṭih loin palik he i bawm in ṭuanrel ṭi a ṭhatnak kong hi theihter ka duh hna caah palik ka luhmi si.

Police Liaison Officer cu meithal aa putmi punghman palik he aa khat lo. Kannih cu hriamnam kan i tlaih lo, mi kan tlai lo. Palik cu kan si ko nain mi a tlaitu palik kan si lo. Kannih cu miphun le palik karah rianṭuanmi kan si.

“Tahchunhnak ah, Chin miphun chungah thil pakhatkhat a chuah tikah palik nih kan nunphung an hngalh lomi tamtuk caah hma lak an thiam lomi tamtuk. Kannih rian cu kan nunphung le kan konglam kha palik pawl ruahnak cheutu/chimtu kan si. Mah bantuk cun miphun nih harnak an ton tikah palik nih zeitin dah kan in bawmh khawh hna lai ti kan hal/chimh hna. Miphun le pengtlang chungah sualnak zorter kan i zuam. Ahlei in mino pawl pakhatkhat an tuah tikah kan miphun cu cutin kan si caah cutin tuah ah ṭha tiin palik kha ruahnak kan cheuh hna. Miphun le palik karlak ah rianṭuanmi kan si.

Palik rian ngah a har maw? “Mah rian ṭuan ka duhnak hi a sau ngai cang. Ni kum ahkhan ka sok cangmi asi. Sau lakte ka hngah. Mah rian hi ṭuan ka duhnak a sau tuk cang nain phak ka ahcun holh zong ka thiam lo pinah palik rian cu ka ngah kho lai lo tiin ka rak ruah.

“Rian a lawng an ti lio zongah holh ṭha tein ka thiam tak lo caah ka rak sok ngam lo. Ka sok hnu i interview an ka tuah lio ahhin a sokmi minung 200 hrawng an um an ka ti. Kum 1 deng bak ka hngah fawn cang i ‘aw … ka ngah lo i si ko hih’ tiin ka ruah i ka thachia ngai nain Pathian thawngin ka ngah ṭhan.

Palik rian ṭuan a har maw? “Atu cu thla 1 fai lawng cu si rih kaw zei pipa ka tuahmi um rih lo. Mithar ka si caah palik rianṭuan ning tampi ka cawng. Palik computer hna ka hman bal lo caah tlawmpal cu kaa harh pah. A rianṭuan cu ka nuam ngai.

Palik rian ngahnak caah a herhmi? “Mah rian hi cu catang/degree hi biapi tuk ah an chia leemlo nain ngeih ahcun a ṭha deuh ko. Kei hi degree ka lakmi major le palik rian aa tlak ngai caah aa ka bawmh ngai tiin ka ruah.

“Sinain, biapi bikin an zohmi cu community ah rianṭuan balmi si lai. Upadi buar bal lomi si lai ti pawl hi si. Upadi buar balmi cu an duh lo. Kan upadi tuanbia hi biatak tein an zohmi si, interview zong voi 3 tiang an ka tuah. Thazaang hi cu an zoh leem lo. Nain a ra laimi November thla ahhin tinṭan kai ding kan si i mawṭaw mongh le thazaang zong cu aa tel te lai. Atu cu COVID-19 ruangah tinṭan kai ngah rih lo.

“Australia ram ahcun ahopaoh mawṭaw mongh thiam cio asi ko nain palik mawṭaw chung thilri cu mipi ta he aa khah lo caah mah cu tinṭan kai hau i si. Palik mawṭaw ahcun radio le mi dawi caan ah hmeh/lo ding ti bantuk hna um caah si lai tiah ka ruah. A mongh khi cu zapi mongh he aa khat ko lai dah ka ti. Palik mawṭaw chung thilri hman ning nan cawng lai an hei ti ko i.

Hmailei kong cu … mah rian hi ka ṭuan hmasa phot lai i a tlamtlin ahcun meithal aa putmi palik rian hna khi ka sok te hnga maw ka ti. Meithal aa putmi punghman palik rian khi cu thazaang zong an zoh pah tiah ka theih. Atu kanmah bantuk Police Liaison Officer rian ngahnak caah hin cun thazaang an zoh tuk leem lo, hmasa ka chim bantuk khan kan upadi tuanbia le kanmah miphun si lo hmanh ah miphun dang sinah kan rianṭuannak kha biapi bikin an zoh. Miphun sinah rianṭuan bal lo ahcun ngah har ngai.

“Meithal aa putmi palik rian sok khi cu Mirang holh, tinchia, le thazaang hneksak ti bantuk um an ti. Mirang holh a thiammi lawng nih ngah khawh si an kan ti,” tiah a chim.

- Advertisement -

- Advertisement -

Rel Bikmi

Subscribe to The Chin Express Youtube

The Chin Express nih interview kan tuahmi hna le video thar kan tarmi pawl zoh lengmang na duh ahcun kan Youtube channel ah Subscribe tuah ve.

- Advertisement -